Kiracının Airbnb İlanı Verdiğinin Dijital Delillerle İspatı

Kiracının kiralananı Airbnb veya benzeri kısa süreli kiralama platformlarında ilana verdiği; ilan sayfası, ilan kimliği, ev sahibi profili, taşınmazı ayırt eden fotoğraflar, rezervasyon takvimi, kullanıcı yorumları, yazışmalar, ödeme kayıtları ve fiilî konaklamayı gösteren diğer verilerin birlikte değerlendirilmesiyle ispatlanabilir. Tek bir ekran görüntüsü çoğu zaman yalnızca ilan içeriğinin belirli bir anda görüldüğünü gösterir. Güçlü bir ispat dosyası için ilanın kiralanan taşınmazla ve kiracıyla bağlantısı kurulmalı; mümkünse gerçekleşmiş rezervasyon veya üçüncü kişilerin kullanımına ilişkin destekleyici deliller de korunmalıdır.

Airbnb ilanları kısa sürede değiştirilebildiği veya silinebildiği için delilin nasıl kaydedildiği, ne zaman elde edildiği ve sonradan değiştirilmediğinin nasıl gösterildiği önem taşır. Bu nedenle amaç yalnızca “ekran görüntüsü almak” değil, mahkemenin inceleyebileceği tutarlı bir delil zinciri oluşturmaktır.

Kiracının Airbnb İlanı Vermesi Hangi Hukukî Sorunu Doğurur?

Türk Borçlar Kanunu’nun 322. maddesine göre kiracı, konut ve çatılı işyeri kiralarında kiraya verenin yazılı rızası olmadıkça kiralananı başkasına kiralayamaz veya kullanım hakkını devredemez. Kısa süreli konaklama amacıyla üçüncü kişilere ücret karşılığı kullanım sağlanması, olayın özelliklerine göre alt kira veya kullanım hakkının devri niteliğinde değerlendirilebilir.

Ayrıca kiracı, kiralananı sözleşmeye uygun ve özenli kullanmak; aynı taşınmazda oturan kişiler ile komşulara gerekli saygıyı göstermekle yükümlüdür. Sık değişen misafirler, ortak alanların konaklama faaliyeti kapsamında kullanılması, güvenlik veya gürültü sorunları ve sözleşmedeki “yalnız mesken olarak kullanım” kaydına aykırılık, Türk Borçlar Kanunu’nun 316. maddesi yönünden de önem kazanabilir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 316 ve 322. maddeleri, izinsiz alt kullanım ile sözleşmeye aykırı kullanımın hukukî çerçevesini oluşturur. Bununla birlikte Airbnb ilanının bulunması, her olayda kendiliğinden ve derhâl tahliye sonucu doğurmaz. Fesih veya tahliye yolunun belirlenmesinde kira sözleşmesinin hükümleri, yazılı izin bulunup bulunmadığı, ilanın fiilî kiralamaya dönüşüp dönüşmediği, aykırılığın devam edip etmediği ve gerekli ihtarın yapılıp yapılmadığı birlikte incelenir.

7464 Sayılı Kanun Bakımından Kısa Süreli Kiralama

7464 sayılı Konutların Turizm Amaçlı Kiralanmasına ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, tek seferde yüz günden fazla süreli kiralamaları kapsam dışında bırakmakta; yüz gün veya daha kısa süreli turizm amaçlı kiralamalar için özel bir izin sistemi öngörmektedir. Kanun, kendi adına mesken olarak kullanmak amacıyla kiraladığı konutu kendi nam ve hesabına turizm amaçlı olarak üçüncü kişilere kiralayan kiracının bu faaliyetini açıkça yasaklamaktadır.

7464 sayılı Kanun’daki yasak ve idari yaptırım rejimi, kira sözleşmesinden doğan özel hukuk sonuçlarından ayrıdır. İdari makamlara bildirim yapılması veya idari yaptırım uygulanması, tahliye davasında kiraya veren lehine otomatik karar verileceği anlamına gelmez. Aynı şekilde idari işlem bulunmaması da kira sözleşmesine aykırılığın mevcut olmadığını tek başına göstermez.

Airbnb İlanı Mahkemede Dijital Delil Sayılır mı?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 199. maddesi; fotoğraf, görüntü, ses kaydı ve elektronik ortamdaki veriler dâhil olmak üzere uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli bilgi taşıyıcılarını “belge” olarak kabul eder. Bu nedenle Airbnb ilanının ekran görüntüsü, PDF kaydı, ekran videosu, ilan bağlantısı, elektronik yazışmalar ve platformdan elde edilen kayıtlar hukuk yargılamasında delil olarak sunulabilir.

Ancak “belge sayılmak” ile “iddianın tek başına ispatlanması” aynı değildir. Mahkeme, kanuni istisnalar dışında delilleri serbestçe değerlendirir. Kiraya verenin, sözleşmeye aykırılık iddiasından kendi lehine sonuç çıkardığı ölçüde, temel vakıaları somutlaştırması ve hangi delilin hangi vakıayı ispatladığını açıklaması gerekir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 189, 190, 194 ve 199. maddeleri bu değerlendirmede temel usul hükümleridir.

Tek Bir Ekran Görüntüsü Neden Yetersiz Kalabilir?

Basit bir ekran görüntüsünde bağlantı adresi, tarih, saat, ilan kimliği veya sayfanın Airbnb’ye ait olduğunu gösteren alanlar görünmeyebilir. Görsel sonradan kırpılmış, düzenlenmiş veya farklı bir taşınmaza ait olabilir. İlanda kullanılan profil adı kiracının gerçek adıyla aynı olmayabilir. Ayrıca ilan verilmiş olması, mutlaka rezervasyon gerçekleştiğini veya üçüncü kişinin konutu fiilen kullandığını kanıtlamaz.

Bu nedenle ekran görüntüsünün değeri, aşağıdaki üç bağlantının kurulmasına bağlıdır:

1. İlan ile taşınmaz arasındaki bağlantı: Fotoğraflar, plan, manzara, mobilyalar, bina özellikleri, konum açıklaması ve kiralanana özgü ayrıntılar aynı konutu göstermelidir.
2. İlan ile kiracı arasındaki bağlantı: Ev sahibi profili, telefon veya e-posta bilgisi, ilan yönetimine ilişkin yazışmalar, ödeme hesabı, kiracının ikrarı veya başka destekleyici veriler hesabın kiracı tarafından kullanıldığını göstermelidir.
3. İlan ile fiilî kısa süreli kullanım arasındaki bağlantı: Rezervasyon kaydı, misafir yorumu, ödeme, anahtar teslimi, giriş-çıkış hareketi, tanık anlatımı veya resmî tespit gibi veriler ilanın uygulamaya geçirildiğini desteklemelidir.

Airbnb İlanı Nasıl Usulüne Uygun Şekilde Kaydedilmelidir?

Dijital delil korunurken sayfanın yalnız dikkat çeken bölümü değil, bağlamı da kaydedilmelidir. Aşağıdaki yöntemler birlikte kullanıldığında delilin doğrulanabilirliği artar:

• İlanın tam bağlantı adresi ve varsa ilan numarası görünür biçimde kaydedilmelidir.
• Tarih ve saat, mümkünse cihazın sistem saatiyle birlikte görüntülenmelidir.
• İlan başlığı, ev sahibi profili, konum açıklaması, fotoğraflar, fiyat, müsaitlik takvimi ve yorumlar ayrı ayrı kaydedilmelidir.
• İlan sayfasına arama sonucundan veya platform ana sayfasından nasıl ulaşıldığını gösteren kesintisiz ekran videosu alınabilir.
• Sayfanın PDF çıktısı ve orijinal ekran görüntüleri saklanmalı; yalnız mesajlaşma uygulaması üzerinden sıkıştırılmış kopyalarla yetinilmemelidir.
• Dosya adları tarih, saat ve ilan kimliğini içerecek şekilde düzenlenmeli; orijinal dosyalar üzerinde değişiklik yapılmamalıdır.
• Aynı ilan farklı tarihlerde görülüyorsa her tespit ayrı klasörde korunmalı ve değişiklikler kronolojik olarak gösterilmelidir.

Teknik olarak dosyanın özet değerinin alınması, orijinal dosyanın sonradan değiştirilmediğinin kontrolüne yardımcı olabilir. Ancak özet değer veya zaman damgası, içeriğin gerçeğe uygunluğunu ya da hesabın kiracıya ait olduğunu tek başına kanıtlamaz. Teknik bütünlük ile hukukî aidiyet farklı konulardır.

Noter E-Tespit İşlemi Ne Sağlar?

İnternet ortamında yayımlanan bir içeriğin noterlik sistemi üzerinden tespit edilmesi, ilanın belirli bir tarih ve saatte erişilebilir olduğunun daha düzenli biçimde belgelenmesini sağlayabilir. Özellikle ilan silinme riski taşıyorsa noter aracılığıyla elektronik ortamda veri tespiti değerlendirilmelidir.

Noter tespiti önemli olmakla birlikte mutlak ve tek başına yeterli bir ispat aracı değildir. Tespit, ekranda görülen içeriği ve erişim zamanını güçlendirir; fakat hesabı fiilen kimin yönettiği, rezervasyonun tamamlanıp tamamlanmadığı veya konutta kimin kaldığı gibi uyuşmazlıkları kendiliğinden çözmez. Bu unsurlar için ek deliller gerekir.

Mahkemeden Delil Tespiti İstenebilir mi?

İlanın silinmesi, yorumların kapanması veya sayfanın erişilemez hâle gelmesi ihtimali varsa Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 400 ve devamı maddeleri uyarınca delil tespiti gündeme gelebilir. Delilin hemen tespit edilmemesi hâlinde kaybolacağı veya ileride ileri sürülmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ihtimali, hukukî yarar değerlendirmesinde önemlidir.

HMK’nın delil tespitine ilişkin 400 ve devamı maddeleri uyarınca mahkemeden keşif, bilirkişi incelemesi veya gerekli başka tespit işlemleri talep edilebilir. Talepte hangi vakıanın tespit edilmek istendiği, delilin neden kaybolabileceği ve hangi incelemenin gerekli olduğu somut biçimde açıklanmalıdır.

Hangi Dijital ve Fiziksel Deliller Birlikte Kullanılabilir?

İlanın Kiralanan Konuta Ait Olduğu Nasıl Gösterilir?

Airbnb ilanlarında açık adres her zaman görünmeyebilir. Bu durumda fotoğraf eşleştirmesi ve ayırt edici özellikler önem kazanır. Kiraya verenin daha önce çektiği teslim fotoğrafları, demirbaş listesi, taşınmazın planı, balkon yönü, manzara, pencere biçimi, mutfak dolapları, sabit tesisat, duvar kaplaması veya binaya özgü ortak alanlar karşılaştırılabilir.

Karşılaştırma yapılırken sonradan değiştirilebilen taşınır eşyalar ile sabit ve ayırt edici unsurlar ayrılmalıdır. Aynı koltuk veya masa başka bir eve taşınabilir; buna karşılık sabit mutfak yerleşimi, pencere düzeni, balkon korkuluğu, manzara açısı veya yapıdaki mimari ayrıntılar daha güçlü bağlantı kurabilir. Gerekirse bilirkişi incelemesiyle görsel eşleştirme yapılması talep edilebilir.

İlan Hesabının Kiracıya Ait Olduğu Nasıl İspatlanır?

Profilde kiracının adı veya fotoğrafının bulunması önemli bir emaredir; ancak tek başına yeterli görülmeyebilir. Profilin kiracıya ait telefon numarası, e-posta adresi, sosyal medya hesabı, ödeme hesabı veya kiracı tarafından gönderilmiş ilan bağlantısıyla eşleşmesi daha güçlü bir bağlantı kurar. Kiracının ihtara verdiği cevap, mesajlaşmada “misafir”, “rezervasyon” veya “ilan” ifadelerini kullanması ya da ilanın kendisine ait olduğunu kabul etmesi de değerlendirilebilir.

Mahkemeden, uyuşmazlıkla bağlantısı somutlaştırılmak şartıyla tarafların veya üçüncü kişilerin elindeki belgelerin getirtilmesi istenebilir. Bununla birlikte platformun yurt dışında bulunması, kayıtların saklama politikası veya kişisel veri kuralları nedeniyle bilgi temininin süresi ve sonucu önceden garanti edilemez. Bu yüzden delil planı yalnız platformdan gelecek cevaba bağlanmamalıdır.

Hukuka Aykırı Delil Toplama Riski

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 189. maddesi uyarınca hukuka aykırı elde edilen deliller mahkeme tarafından bir vakıanın ispatında dikkate alınamaz. Kiracının hesabına şifre tahmin ederek girmek, açık bırakılmış cihazındaki özel mesajları kopyalamak, sahte kimlikle özel yazışmaya erişmek, konutun içine gizli kamera yerleştirmek veya özel hayat alanını sürekli izlemek ciddi hukukî risk doğurur.

Delil toplama faaliyeti uyuşmazlıkla sınırlı, ölçülü ve denetlenebilir olmalıdır. Herkese açık ilan içeriğinin kaydedilmesi ile özel hesaba izinsiz erişim aynı değildir. Apartman veya site güvenlik kamerası kayıtları kullanılacaksa kayıt sisteminin hukuka uygun biçimde kurulmuş olması, görüntülerin uyuşmazlıkla ilgili kısmının korunması ve gereksiz kişisel verilerin yayılmaması gerekir.

Kiraya verenin sırf delil üretmek amacıyla sahte profil açıp yanıltıcı rezervasyon yapması da güvenli bir yöntem değildir. Uyuşmazlığın çözümünde kullanılacak deliller, karşı tarafın haklarını ihlal eden veya yeni bir ihtilaf doğuran yöntemlerle oluşturulmamalıdır.

İspat Dosyasında Yapılan Yaygın Hatalar

• Yalnız kırpılmış görsel sunmak: URL, tarih, ilan kimliği ve profil alanı görünmeyen görüntüler bağlam tartışmasına açıktır.
• İlan ile taşınmazı eşleştirmemek: “Ev benim evime benziyor” açıklaması yerine sabit mimari unsurlar, teslim fotoğrafları ve demirbaşlar karşılaştırılmalıdır.
• İlanı doğrudan gerçekleşmiş kiralama saymak: Yayındaki teklif ile tamamlanmış rezervasyon ve fiilî konaklama birbirinden ayrılmalıdır.
• Orijinal dosyaları kaybetmek: Sosyal medya veya mesajlaşma uygulamasından yeniden indirilen sıkıştırılmış kopyalar, ilk kaydın teknik özelliklerini korumayabilir.
• Hukuka aykırı yöntem kullanmak: Özel hesaba izinsiz erişim, gizli kamera veya yanıltıcı yöntemle özel yazışma elde edilmesi delilin değerlendirilmesini ve başka hukukî sorumlulukları gündeme getirebilir.
• İhtar ile delilleri uyumsuz bırakmak: İhtarda ileri sürülen tarih, ilan ve kullanım biçimi ile dava dilekçesinde dayanılan vakıalar arasında çelişki bulunmamalıdır.

Pratik olarak her delil için dört sütunlu bir çalışma listesi hazırlanabilir: vakıa, delil, elde edilme tarihi ve delilin sınırlaması. Böylece ilan kaydının hangi unsuru ispatladığı, hangi noktada ek delile ihtiyaç bulunduğu ve hangi belgelerin henüz getirtilmesi gerektiği açıkça görülebilir.

Airbnb İlanı Tespit Edildikten Sonra Nasıl Bir Yol İzlenebilir?

1. Delili koruyun: İlan bağlantısı, ekran görüntüleri, video, fotoğraflar ve profil bilgileri orijinal biçimleriyle saklanmalıdır.
2. Taşınmaz ve kiracı bağlantısını kurun: Teslim fotoğrafları, kira sözleşmesi, demirbaş listesi, iletişim bilgileri ve diğer kayıtlar eşleştirilmelidir.
3. Fiilî kullanımı araştırın: Hukuka uygun giriş kayıtları, tanıklar, yorumlar, rezervasyon veya ödeme verileri değerlendirilmelidir.
4. Sözleşmeyi inceleyin: Alt kira, kullanım amacı, üçüncü kişilere kullandırma ve fesih hükümleri kontrol edilmelidir.
5. İhtarın içeriğini somutlaştırın: İlanın kaldırılması, kısa süreli kullanımın sona erdirilmesi ve aykırılığın giderilmesi açık biçimde talep edilmelidir.
6. Usul yolunu belirleyin: Fesih, tahliye, delil tespiti, idari başvuru ve arabuluculuk seçenekleri olayın tarihleriyle birlikte planlanmalıdır.

Türk Borçlar Kanunu’nun 316. maddesi, konut ve çatılı işyeri kiralarında kural olarak kiracıya aykırılığı gidermesi için en az otuz gün süre verilmesini ve aksi hâlde sözleşmenin feshedileceğinin yazılı olarak bildirilmesini öngörür. Kiralanana kasten ağır zarar verilmesi, süre vermenin yararsız olduğunun anlaşılması veya davranışın kiraya veren ya da komşular bakımından çekilmez olması gibi hâllerde derhâl fesih istisnası gündeme gelebilir. Bu istisnaların varlığı somut delillerle değerlendirilmelidir; Airbnb ilanı görüldüğü için kendiliğinden uygulanmış sayılmaz.

Tahliye Davasından Önce Arabuluculuk Gerekir mi?

Kiralanan taşınmazların İcra ve İflas Kanunu’na göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler hariç olmak üzere, kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. 6325 sayılı Kanun’un 18/B maddesi uyarınca, sözleşmeye aykırılık nedeniyle açılacak tahliye davasında arabuluculuk başvurusunun kapsamı ile dava talebi uyumlu olmalıdır.

Arabuluculuk başvurusunda yalnız genel bir “kira uyuşmazlığı” ifadesi yerine, izinsiz kısa süreli kiralama veya sözleşmeye aykırı üçüncü kişi kullanımı nedeniyle tahliye talep edildiğinin anlaşılır biçimde belirtilmesi, sonradan doğabilecek kapsam tartışmasını azaltır. Konuyla bağlantılı olarak kira arabuluculuğu tutanağında tahliye talebinin yer almaması hakkındaki açıklama da incelenebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Airbnb ekran görüntüsü tek başına tahliye için yeterli midir?

Her olayda yeterli değildir. Ekran görüntüsü ilanın varlığını gösterebilir; ancak ilanın kiralanan konuta ait olduğu, hesabı kiracının yönettiği ve üçüncü kişilere fiilî kullanım sağlandığı ayrıca tartışılabilir. Destekleyici deliller ispat gücünü artırır.

İlanda kiracının adı yazmıyorsa ispat mümkün müdür?

Evet. Fotoğraflar, profil iletişim bilgileri, kiracının mesajları, ödeme hesabı, ilan bağlantısını paylaşması, tanıklar ve diğer emareler birlikte hesabın kiracıyla bağlantısını gösterebilir. Takma ad kullanılması ispatı imkânsız hâle getirmez; fakat daha ayrıntılı bir delil zinciri gerektirir.

Kiracı ilanı sildiyse ne yapılabilir?

Daha önce alınmış orijinal kayıtlar, noter tespiti, ekran videosu, platform yazışmaları, yorumlar ve diğer destekleyici deliller kullanılabilir. Silinme riski önceden fark edilmişse noter tespiti veya HMK kapsamında delil tespiti daha güvenli bir kayıt sağlayabilir.

Noter e-tespit yaptırmak zorunlu mudur?

Hayır. Noter tespiti her uyuşmazlıkta zorunlu değildir; ekran görüntüsü ve diğer elektronik kayıtlar da delil olarak sunulabilir. Ancak içeriğin sonradan silinmesi veya değiştirilmesi ihtimali varsa noter tespiti delilin tarih ve içerik yönünden güçlendirilmesine katkı sağlayabilir.

Kiracının Airbnb ilanı vermesi otomatik tahliye sebebi midir?

Otomatik sonuç doğurmaz. Yazılı izin, sözleşmenin kullanım amacı, ilanın fiilî kiralamaya dönüşmesi, ihtar, aykırılığın devamı ve olayın ağırlığı değerlendirilir. İdari yasak ile kira sözleşmesinin sona ermesi aynı hukukî işlem değildir.

Komşuların anlatımı dijital delilin yerine geçer mi?

Tanık anlatımı, sık değişen konuklar, valizli girişler, anahtar teslimleri veya kısa süreli kullanım düzeni bakımından destekleyici olabilir. Bununla birlikte doğrudan gözleme dayalı anlatım ile duyum ayrılmalı; ilan, profil ve diğer belgelerle bağlantı kurulmalıdır.

Sonuç

Kiracının Airbnb ilanı verdiğinin ispatında en güvenli yaklaşım, tek bir ekran görüntüsüne dayanmak yerine ilanın varlığı, taşınmazın kimliği, hesabın kiracıya aidiyeti ve fiilî kısa süreli kullanım unsurlarını ayrı ayrı belgelemektir. Noter e-tespit, delil tespiti, orijinal dijital dosyalar, fotoğraf karşılaştırması, rezervasyon veya ödeme kayıtları, hukuka uygun giriş verileri ve tanık anlatımları birlikte değerlendirildiğinde daha tutarlı bir ispat zinciri kurulabilir. İlan tespitinden sonra yapılacak ihtarın içeriği, fesih dayanağı, arabuluculuk başvurusunun kapsamı ve delillerin elde edilme yöntemi somut olayın tarih ve belgelerine göre belirlenmelidir. 

Bu içerik genel hukukî bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Airbnb ilanının delil değeri ve tahliye yolu; kira sözleşmesi, yazılı izin, ihtarlar, ilan kayıtları ve fiilî kullanımın özelliklerine göre değişebilir.

Yazar: Av Batuhan Can ZANBAK   Yayınlanma Tarihi: 04.08.2026   Son Güncellenme Tarihi: 04.08.2026