Aynı Maaşa Birden Fazla Haciz Geldiğinde Sıra Nasıl Kontrol Edilir?

• Birden fazla olağan maaş haczi aynı ücret üzerinde bulunabilir; bunlar sıraya alınır ve önceki haczin kesintisi tamamlanmadan sonraki hacze geçilmez.
• Sıra kontrolü yalnız UYAP’taki dosya listesine bakılarak yapılamaz. İşverene ulaşan haciz yazıları, tebliğ veya evrak giriş kayıtları, bordrolar ve icra dosyası evrakları birlikte incelenmelidir.
• İcra dosyasının açılış tarihi, tek başına maaş haczindeki sırayı göstermez.
• Nafaka alacağı veya vergi ve SGK borcu gibi kamu alacağı bulunan dosyalarda farklı kurallar gündeme gelebilir.

Maaş haczi sırası neye göre kontrol edilir?

Birden fazla maaş haczi varsa temel kural, hacizlerin sıraya alınması ve öndeki haciz tamamlanmadan sonraki olağan haciz için kesintiye başlanmamasıdır. Kontrol yapılırken işverenin teslim ve evrak kayıtları, icra dairelerine gönderdiği cevaplar, ücret bordroları, ödeme dekontları ve UYAP dosya evrakları birlikte değerlendirilmelidir. Dosya türü de ayrıca önem taşır.

İcra ve İflas Kanunu’nun 83. maddesi, birden fazla haciz bulunması hâlinde bunların sıraya konulacağını açıkça düzenler. Aynı hükme göre sırada önde olan haczin kesintisi bitmeden sonraki haciz için kesinti yapılamaz. Dolayısıyla olağan özel hukuk alacakları bakımından, ücretin haczedilebilir kısmının aynı anda bütün dosyalara paylaştırılması temel yöntem değildir.

Bununla birlikte kanun, “işverene önce ulaşan her yazı bütün ihtimallerde mutlaka ilk sıradadır” biçiminde ayrıntılı bir kayıt yöntemi tarif etmez. Uygulamadaki kontrol, haciz yazılarının işverene ne zaman ulaştığını ve işveren tarafından hangi sırayla kayda alınıp uygulandığını gösteren belgeler üzerinden yapılır. Nafaka, kamu alacağı veya özel bir mahkeme kararı varsa yalnız tarih karşılaştırmasıyla sonuca gidilmemelidir.

Birden fazla haciz varsa maaştan hepsi için kesinti yapılır mı?

Olağan İİK hacizlerinde birden fazla dosyanın bulunması, her dosya için ayrı bir kesinti oranı uygulanacağı anlamına gelmez. Öndeki haciz devam ederken sonraki dosya sırada bekler. İlk dosyaya ilişkin haczin kaldırılması, borcun sona ermesi veya icra dairesinin başka bir nedenle kesintinin durdurulmasını bildirmesi üzerine sıradaki dosyaya geçilir.

Burada “haciz sırası” ile “haczedilecek miktar” birbirinden ayrılmalıdır. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 35. maddesine göre, bu Kanun kapsamındaki işçilerin aylık ücretlerinin dörtte birinden fazlası haczedilemez. Aynı maddede nafaka alacaklılarının hakları saklı tutulmuştur.

İİK m.83 ise borçlu ve ailesinin geçimi için gerekli miktar ayrıldıktan sonra maaş ve ücretin haczedilebileceğini, haczedilecek miktarın dörtte birden az olamayacağını belirtir. Bu iki düzenleme, İş Kanunu kapsamındaki işçilerin olağan borçları bakımından uygulamada çoğunlukla ücretin dörtte biri üzerinden kesinti yapılmasına yol açar. Ancak çalışanın statüsü, gelirin niteliği ve alacağın türü sonucu değiştirebilir. Bu nedenle “her maaştan ve her dosyada kesin olarak yüzde 25 kesilir” şeklinde genel bir ifade doğru değildir.

Maaş haczi sıra kontrolü için hangi belgeler gerekir?

Sağlıklı bir inceleme için yalnız borçlunun elindeki ödeme emrine veya UYAP ana ekranına bakmak yeterli olmaz. Aşağıdaki kayıtların aynı dosya numaraları üzerinden karşılaştırılması gerekir:

1. Her icra dosyasından gönderilen maaş haczi yazısı
2. Yazının işverene tebliğ veya elektronik teslim tarihi
3. İşverenin evrak giriş tarih ve numarası
4. İşverenin icra dairesine verdiği cevap
5. İşverenin kurum içi haciz sıra kaydı
6. Kesintinin başladığı ücret dönemi
7. Bordroda gösterilen icra kesintileri
8. İcra dairesine yapılan ödemelerin dekontları
9. Dosyanın güncel hesap bilgisi
10. Haczin kaldırıldığına veya borcun bittiğine ilişkin yazı

Bu kayıtlar arasında dosya numarası, tarih veya ödeme alıcısı yönünden uyumsuzluk bulunması, sıranın ayrıca araştırılmasını gerektirir. Örneğin bordroda kesinti yapılan dosya ile banka dekontunun açıklamasındaki dosya farklıysa, yalnız bordro açıklamasına güvenilmemelidir.

Dosya açılış tarihi de tek başına belirleyici değildir. Daha önce açılan bir icra dosyasında maaş haczi daha sonra istenmiş veya haciz yazısı işverene daha geç ulaşmış olabilir. Bu yüzden kontrolün merkezinde takip başlangıç tarihi değil, maaş haczi işleminin işverendeki kayıt ve uygulama izi yer alır.

İşverenin maaş haczi yazısına ilişkin yükümlülüğü nedir?

İİK m.355 uyarınca kamu veya özel kurumda çalışan borçlunun maaş ve ücretinden kesinti yapılması için gönderilen yazıyı alan ilgili kişi veya birim, haczin uygulandığını ve ücret miktarını en geç bir hafta içinde icra dairesine bildirmekle yükümlüdür. Ayrıca borç sona erinceye kadar bildirilen haciz tutarını keserek icra dairesine göndermelidir.

Bu yükümlülük nedeniyle işverenin cevabı, sıra kontrolünün temel belgelerinden biridir. Cevapta çalışanın işyerinde çalışıp çalışmadığı, ücreti ve önceki hacizlerin bulunup bulunmadığına ilişkin bilgiler yer alabilir. İşverenin sonradan gelen haciz yazısına “önceki dosya nedeniyle sıraya alındı” şeklinde verdiği cevap, kurumun hangi dosyayı önde kabul ettiğini göstermesi bakımından önemlidir.

İİK m.356, m.355’teki yükümlülüklere uyulmamasının sonuçlarını ayrıca düzenler. Kesilmeyen veya gönderilmeyen tutarın, ayrıca mahkeme kararı alınmasına gerek olmadan sorumlu kişilerin ücret ya da mallarından tahsil edilmesine ilişkin hüküm bulunduğundan işverenin kayıtları düzenli tutması gerekir.

UYAP üzerinden maaş haczi sırası nasıl incelenir?

Adalet Bakanlığının yayımladığı güncel yönergeye göre e-Devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portal’a girildikten sonra “Sorgulama İşlemleri” ve “Dosya Sorgulama” alanları açılır. Yargı türü olarak “İcra” seçilir; ardından ilgili dosyada “Dosya Görüntüle” alanına geçilir. Bu bölümden dosya hesabı, taraf bilgileri ve dosyadaki evraklar görülebilir.

Her dosyada özellikle şu kayıtlar aranmalıdır:

• Maaş haczi talebi
• İşverene yazılan haciz müzekkeresi
• Tebligat veya elektronik teslim kaydı
• İşverenin cevap yazısı
• Dosyaya yapılan tahsilatlar
• Haczin kaldırılmasına ilişkin yazı
• Dosya hesabı ve safahat kayıtları

UYAP önemli bir kontrol aracıdır; ancak ekrandaki dosyaların listelenme sırası, işverenin maaş haczi sıra listesi olarak kabul edilemez. Bu, UYAP’ın dosya hesabı ve evrak görüntüleme işlevlerinden hareketle yapılan bir sonuçtur. Kesin kontrol için UYAP evrakları ile işverenin bordro ve evrak kayıtları eşleştirilmelidir.

Bordro üzerinden hangi kontroller yapılmalıdır?

İş Kanunu’nun 37. maddesi, ücret hesap pusulasında vergi, sigorta primi, nafaka ve icra gibi kesintilerin ayrı ayrı gösterilmesini öngörür. Bu nedenle bordro, hangi ayda ne kadar icra kesintisi yapıldığını belirlemek için önemli bir başlangıç belgesidir.

Bordro incelenirken kesintinin başladığı ay, kesinti açıklaması, dosya numarası ve kesilen tutar kontrol edilmelidir. Ardından bu tutarın ilgili icra dosyasına gönderilip gönderilmediği dekontla doğrulanmalıdır. Bir dosya kapanmış görünmesine rağmen kesinti sürüyorsa, dosya hesabı ve haczin kaldırılmasına ilişkin yazı araştırılmalıdır.

Aynı ay içinde iki olağan icra dosyasına ayrı kesintiler yapılması da tek başına hukuka aykırılığın kesin kanıtı değildir. Nafaka, kamu alacağı, işçinin statüsü veya dosyadaki özel karar bilinmeden sonuç kurulamaz. Buna rağmen böyle bir bordro, dosyaların niteliğinin ve kesinti dayanaklarının incelenmesini gerektirir.

Nafaka haczi varsa sıra nasıl değerlendirilir?

İş Kanunu m.35, nafaka borcu alacaklılarının haklarını saklı tutar. Bu nedenle nafaka alacağını, sıradan kredi veya sözleşme borcundan doğan hacizle aynı şekilde sıraya koymak her olayda doğru olmaz.

Kontrolde nafakanın türü, ilamın içeriği, birikmiş veya işlemekte olan alacak bulunup bulunmadığı ve icra dairesinin işverene gönderdiği yazının kapsamı incelenmelidir. Bordro biriminin yalnız “nafaka dosyasıdır” açıklaması da yeterli değildir. Kesinti oranı ve öncelik değerlendirmesi, dosyadaki karar ve haciz yazısıyla birlikte yapılmalıdır.

Vergi veya SGK borcu varsa aynı sıra uygulanır mı?

Vergi, SGK primi ve diğer kamu alacaklarının tahsili 6183 sayılı Kanun kapsamına girebilir. Kanunun 71. maddesi ücretlerin haczinde İİK ve İş Kanunu’ndaki olağan özel hukuk alacaklarından farklı oranlar öngörmektedir. Bu nedenle kamu tahsil dairesinden gelen haciz yazısı, özel hukuk icra dosyasıyla aynı kurala tabiymiş gibi otomatik olarak sıraya yerleştirilmemelidir.

Dosyalardan biri vergi dairesi veya SGK tarafından gönderilmişse öncelikle yazının hangi kanuna dayandığı belirlenmelidir. Sonra tahsil dairesinin talebi, işverenin cevabı ve diğer hacizlerin niteliği birlikte incelenmelidir. Bu ayrım yapılmadan yalnız tebliğ tarihine bakmak hatalı bir değerlendirmeye yol açabilir.

Maaş haczi sırasının yanlış olduğunu düşündüren durumlar

Aşağıdaki hâller doğrudan “sıra kesin yanlıştır” sonucunu doğurmaz; fakat kayıtların ayrıntılı biçimde kontrol edilmesini gerektirir:

• Önceki olağan haciz devam ederken sonradan gelen olağan dosyaya kesinti yapılması
• Borcu kapanan veya haczi kaldırılan dosyaya ödeme gönderilmeye devam edilmesi
• Bordro ve banka dekontlarında farklı dosya numaralarının bulunması
• İşverenin cevap yazısındaki sıra ile fiilî kesintinin uyuşmaması
• Dosyanın açılış tarihinin tek ölçüt olarak kullanılması
• Nafaka veya kamu alacağının niteliği incelenmeden diğer dosyalarla aynı işleme tabi tutulması
• Kesinti tutarı ile dosyadaki tahsilat kayıtlarının düzenli biçimde eşleşmemesi

Bazı farklar muhasebe döneminden, ödemenin dosyaya geç işlenmesinden veya güncel dosya hesabının faiz ve masraflarla değişmesinden kaynaklanabilir. Bu nedenle önce belge zinciri tamamlanmalı, sonra hukukî değerlendirme yapılmalıdır.

Sıra yanlış görünüyorsa ne yapılabilir?

İlk adım, işverenin insan kaynakları veya bordro biriminden yazılı bir döküm istemektir. Dökümde haciz dosyaları, işverene ulaşma tarihleri, kurum içi sıra numaraları, kesinti başlangıçları ve gönderilen tutarlar bulunmalıdır. Ardından bu bilgiler UYAP’taki haciz yazıları, cevaplar ve tahsilatlarla karşılaştırılmalıdır.

Bir dosyanın borcu bitmişse veya haciz kaldırılmışsa, ilgili icra dairesinin yazısının işverene ulaşıp ulaşmadığı kontrol edilmelidir. Sorun icra müdürlüğünün işlemi veya işlemsizliğiyle bağlantılıysa İİK m.16 kapsamındaki şikâyet yolu gündeme gelebilir. Genel kural, şikâyetin işlemin öğrenilmesinden itibaren yedi gün içinde yapılmasıdır; ancak bir hakkın yerine getirilmemesi veya işlemin sebepsiz sürüncemede bırakılması hâlinde süre değerlendirmesi farklıdır. Bu nedenle her uyuşmazlık için otomatik olarak “yedi gün vardır” denmemelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Bir maaşa gelen bütün hacizler UYAP’ta görülebilir mi?

Kişinin taraf olduğu icra dosyaları ve dosyalardaki evraklar UYAP Vatandaş Portal üzerinden incelenebilir. Ancak işverenin kurum içi sıra kaydı UYAP dosya listesinden tek başına anlaşılamaz; işveren kayıtları ayrıca istenmelidir.

İlk açılan icra dosyası maaşta ilk sırada mıdır?

Her zaman değil. Dosyanın açılış tarihi ile maaş haczi yazısının düzenlenmesi ve işverene ulaşması farklı tarihler olabilir. Sıra, maaş haczi işleminin işverendeki kayıt ve uygulama belgeleri incelenerek kontrol edilir.

İkinci sıradaki haciz için hemen kesinti yapılabilir mi?

İİK m.83 kapsamındaki olağan hacizlerde öndeki haczin kesintisi tamamlanmadan sonraki hacze geçilemez. Nafaka ve kamu alacağı gibi özel durumlar ayrıca değerlendirilmelidir.

İşveren maaş haczi yazısına ne zaman cevap vermelidir?

İİK m.355’e göre haczin uygulandığını ve ücret miktarını en geç bir hafta içinde icra dairesine bildirmelidir.

Yanlış sıraya karşı başvuru süresi her durumda yedi gün müdür?

Hayır. İcra müdürlüğü işlemine karşı şikâyette genel süre öğrenmeden itibaren yedi gündür. Ancak hakkın yerine getirilmemesi veya işlemin sürüncemede bırakılması gibi durumlarda farklı bir süre değerlendirmesi yapılır.

Maaş haczi sırasının doğru olup olmadığı; alacağın türü, haciz yazılarının içeriği, işveren kayıtları ve dosya safahatı birlikte incelenerek belirlenir. Somut olayın özellikleri sonucu değiştirebilir. Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Somut hukuki sorunlarınız için bir avukata danışmanız gerekir.

Yazar: Av Batuhan Can ZANBAK   Yayınlanma Tarihi: 23.07.2026   Son Güncellenme Tarihi: 23.07.2026